Η εικόνα που κουβαλάει ο περισσότερος κόσμος για την Πράγα τον Δεκέμβριο έχει χιόνι. Ξύλινα σπιτάκια, κόκκινες στέγες, νιφάδες στον αέρα. Στην πραγματικότητα το χιόνι είναι το λιγότερο σίγουρο κομμάτι του ταξιδιού. Μπορεί να πέσει, μπορεί να μην πέσει, συνήθως λιώνει μέσα στην ίδια μέρα.

Αυτό που κάνει τη διαφορά είναι κάτι πιο πεζό. Το φως φεύγει νωρίς το απόγευμα, οπότε τα λαμπιόνια ανάβουν ενώ εσύ ακόμη περπατάς. Και επειδή το ιστορικό κέντρο είναι συμπαγές, περνάς από τρεις πλατείες με αγορές χωρίς να μπεις σε μετρό. Όλα χωράνε σε απόσταση δέκα λεπτών.

Οι αγορές, πλατεία προς πλατεία

Οι αγορές στήνονται στα τέλη Νοεμβρίου, περίπου τέσσερις εβδομάδες πριν από τα Χριστούγεννα. Παραμένουν ανοιχτές μέχρι τα Θεοφάνεια. Το ωράριο των κεντρικών είναι καθημερινά από τις δέκα το πρωί έως τις δέκα το βράδυ. Όποιος ταξιδεύει μετά την Πρωτοχρονιά τις προλαβαίνει, με σαφώς λιγότερο κόσμο από τον Δεκέμβριο.

Πλατεία της Παλιάς Πόλης (Staroměstské náměstí)

Η κεντρική αγορά της πόλης, αυτή που εμφανίζεται σε κάθε φωτογραφία. Εκεί στήνεται το δέντρο, με τον ναό της Παναγίας του Τιν στο βάθος. Είναι επίσης η ακριβότερη και η πιο πυκνή. Ανάμεσα στις έξι και στις εννιά το βράδυ η κίνηση γίνεται δύσκολη, οπότε η επίσκεψη προσφέρει καλύτερη εμπειρία νωρίς το απόγευμα ή μετά τις δέκα.

Το δέντρο δεν μένει απλώς φωτισμένο. Κάθε βράδυ, από το απόγευμα μέχρι αργά, γίνεται φωτιστικό πρόγραμμα με μουσική, πάντα στο μισό της ώρας. Διαρκεί λίγα λεπτά και είναι ο λόγος που η πλατεία γεμίζει απότομα λίγο πριν από τις μισές.

Πλατεία Βάτσλαβ (Václavské náměstí)

Επιμήκης αγορά κατά μήκος της λεωφόρου, με περισσότερο φαγητό παρά στολίδια. Εξυπηρετεί όταν θέλεις να φας κάτι όρθιος χωρίς συνωστισμό, ενώ βρίσκεται σε απόσταση πέντε λεπτών από την Παλιά Πλατεία.

Πλατεία Δημοκρατίας (Náměstí Republiky)

Η πιο υποτιμημένη από τις κεντρικές. Δίπλα στο Δημοτικό Οίκημα, με το παγοδρόμιο της πόλης, αρκετό χώρο για να κινηθείς και αισθητά λιγότερους τουρίστες από τις δύο προηγούμενες.

Το Κάστρο της Πράγας (Pražský hrad)

Μικρότερη αγορά μέσα στον χώρο του Κάστρου της Πράγας. Αξίζει ως συνδυασμός με την επίσκεψη στο συγκρότημα. Η είσοδος στις αυλές του κάστρου δεν κοστίζει, οπότε η αγορά είναι επισκέψιμη χωρίς εισιτήριο για τα μουσειακά κτίρια. Η θέα προς την πόλη με τα φώτα αναμμένα διαφέρει ουσιωδώς από τη μεσημεριανή.

Κάμπα (Kampa)

Η μικρή αγορά στο νησάκι κάτω από τη Γέφυρα Καρόλου είναι η πιο ήσυχη. Λίγοι πάγκοι, το ποτάμι δίπλα και ελάχιστη αναμονή.

Τι πίνεται και τι τρώγεται στις αγορές

Το svařák είναι το ζεστό κρασί με κανέλα και γαρύφαλλο, το βασικό ρόφημα κάθε πάγκου. Σερβίρεται σε κεραμική κούπα με εγγύηση, την οποία παίρνεις πίσω κατά την επιστροφή της. Αρκετοί επισκέπτες κρατούν την κούπα ως ενθύμιο.

Δύο ακόμη τσέχικα ροφήματα περνούν συνήθως απαρατήρητα. Η medovina είναι ζεστό υδρόμελο, γλυκό και υψηλού αλκοολικού βαθμού. Ο vaječňák είναι λικέρ αυγού, παχύρρευστο, που σερβίρεται σε μικρή δόση.

Στο φαγητό, το klobása είναι το ψητό λουκάνικο με ψωμί και μουστάρδα. Το bramborák είναι τηγανητή πίτα πατάτας με σκόρδο και μαντζουράνα. Το perníček είναι το τσέχικο μελόψωμο, συχνά ζωγραφισμένο στο χέρι, που αγοράζεται τόσο για κατανάλωση όσο και για στολίδι.

Χρειάζεται προσοχή με το trdelník, τον περιστρεφόμενο κύλινδρο ζύμης που πωλείται παντού με την ένδειξη «old Czech pastry». Η ιστορία του στην Πράγα μετράει λίγες δεκαετίες και καθιερώθηκε ως τουριστικό προϊόν. Παραμένει νόστιμο, η ταμπέλα όμως δεν ανταποκρίνεται.

Πώς γιορτάζουν οι Τσέχοι

Τα τσέχικα Χριστούγεννα έχουν δικούς τους κανόνες, οπότε αξίζει να ξέρεις τι συμβαίνει γύρω σου.

Η κεντρική ημέρα είναι η παραμονή, το Štědrý večer. Τα δώρα τα φέρνει ο Ježíšek, το Θείο Βρέφος, με ένα καμπανάκι να σημαίνει ότι πέρασε από το δωμάτιο. Στο τραπέζι μπαίνει τηγανητός κυπρίνος με πατατοσαλάτα, συνοδευόμενος από ψαρόσουπα. Παλιά συνήθεια θέλει όποιον νηστέψει όλη την παραμονή να βλέπει το χρυσό γουρουνάκι πριν από το δείπνο.

Στις ημέρες πριν από τις γιορτές εμφανίζονται στις γωνιές των δρόμων μπανιέρες με ζωντανούς κυπρίνους, τους οποίους οι οικογένειες αγοράζουν ζωντανούς και συχνά κρατούν στο σπίτι μέχρι την παραμονή.

Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι το απόγευμα της 24ης Δεκεμβρίου η πόλη αδειάζει. Καταστήματα κλείνουν νωρίς, αρκετά εστιατόρια παραμένουν κλειστά και οι αγορές λειτουργούν περιορισμένα. Αν το ταξίδι πέφτει πάνω στην παραμονή, η κράτηση τραπεζιού από πριν είναι απαραίτητη.

Ο καιρός του Δεκεμβρίου

Οι θερμοκρασίες κινούνται γύρω από το μηδέν, με τις νύχτες να πέφτουν χαμηλότερα. Το κρύο είναι υγρό και γίνεται αισθητό κυρίως στην αναμονή, όταν στέκεσαι ακίνητος σε ουρά.

Τα παπούτσια έχουν μεγαλύτερη σημασία από το μπουφάν. Τα καλντερίμια της Παλιάς Πόλης γίνονται επικίνδυνα με τον πάγο, οπότε χρειάζεσαι σόλα που κρατάει. Βοηθάει επίσης να ντυθείς σε στρώσεις, γιατί μπαινοβγαίνεις συνέχεια από τη ζέστη των μαγαζιών στο κρύο της πλατείας. Ένα βαρύ μπουφάν σε ζεσταίνει υπερβολικά μέσα.

Υπολόγισε επίσης ότι θα περπατάς στο σκοτάδι από νωρίς το απόγευμα, με τη μπαταρία του τηλεφώνου να αδειάζει γρηγορότερα λόγω της θερμοκρασίας.

Η πόλη με παιδιά

Οι μικρές αποστάσεις κάνουν την Πράγα βατή με παιδιά, ενώ οι επιλογές δεν εξαντλούνται στα μουσεία.

Τα παγοδρόμια στήνονται σε κεντρικά σημεία και νοικιάζουν πατίνια επιτόπου. Ο λόφος Πέτριν (Petřín) έχει τον λαβύρινθο των καθρεφτών, ενώ το τελεφερίκ ανεβαίνει μέσα από περιβόλια που τον χειμώνα είναι σχεδόν άδεια. Ο ζωολογικός κήπος της Πράγας συγκαταλέγεται στους καλύτερους της Ευρώπης και λειτουργεί και τον χειμώνα, με τα περισσότερα ζώα σε εσωτερικούς χώρους.

Υπάρχει τέλος η τσέχικη παράδοση του κουκλοθέατρου, που εδώ έχει πίσω της αιώνες και δικές της σχολές. Αρκετές παραστάσεις στηρίζονται στην κίνηση, οπότε παρακολουθούνται χωρίς γνώση της γλώσσας.

Πέρα από τις αγορές

Στη Γέφυρα Καρόλου ο Δεκέμβριος αλλάζει την εικόνα. Τα αγάλματα φωτίζονται από νωρίς το απόγευμα, ενώ η υγρασία του ποταμού φέρνει ομίχλη που θολώνει το κάστρο απέναντι. Είναι η μόνη εποχή που η γέφυρα φωτογραφίζεται καλύτερα το βράδυ.

Οι εκκλησίες γεμίζουν συναυλίες. Ο ναός του Αγίου Νικολάου στη Μικρή Πλευρά (Malá Strana) φιλοξενεί σχεδόν καθημερινά κλασικό πρόγραμμα, σε μπαρόκ εσωτερικό που αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο ακούγεται η μουσική. Τα μεγάλα θέατρα ανεβάζουν χριστουγεννιάτικο μπαλέτο, με τις παραστάσεις των εορτών να εξαντλούνται πρώτες.

Στην Παλιά Πλατεία το Αστρονομικό Ρολόι βρίσκεται πίσω από τους πάγκους της αγοράς, οπότε τον Δεκέμβριο θέλει υπομονή μέχρι να βρεις σημείο με καθαρή θέα. Υπάρχει πάντως μια χρήσιμη σύμπτωση στο ωράριο: το φωτιστικό πρόγραμμα του δέντρου πέφτει στη μέση της ώρας, ενώ η παρέλαση των Αποστόλων γίνεται στην ακριβή. Με μισή ώρα αναμονή βλέπεις και τα δύο.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσες ημέρες χρειάζομαι για τις χριστουγεννιάτικες αγορές;

Οι ίδιες οι αγορές θέλουν ένα απόγευμα, δύο το πολύ. Αν τις συνδυάσεις με το κάστρο και μια συναυλία, ένα τριήμερο καλύπτει τα πάντα. Οι πενθήμερες αναχωρήσεις αφήνουν χρόνο για ημερήσια εκδρομή εκτός πόλης.

Χιονίζει σίγουρα τον Δεκέμβριο;

Όχι. Το χιόνι στην Πράγα τον Δεκέμβριο είναι θέμα συγκυρίας και σπάνια κρατάει. Οι θερμοκρασίες κινούνται γύρω από το μηδέν, οπότε το πιθανότερο σκηνικό είναι κρύο και υγρό χωρίς χιόνι.

Είναι κατάλληλη η Πράγα για παιδιά τα Χριστούγεννα;

Ναι, με την προϋπόθεση ότι η ημέρα σπάει σε κομμάτια. Παγοδρόμια, ο λαβύρινθος καθρεφτών στο Πέτριν, ο ζωολογικός κήπος και οι παραστάσεις με μαριονέτες καλύπτουν τις ώρες χωρίς περπάτημα.

Ποια αγορά αξίζει περισσότερο;

Η Παλιά Πλατεία για το σκηνικό, η Πλατεία Δημοκρατίας για άνεση κίνησης, το Κάστρο για τη θέα. Με χρόνο για μία μόνο, η Παλιά Πλατεία σε ώρα εκτός αιχμής.

Πότε ανοίγουν και πότε κλείνουν οι αγορές;

Στήνονται στα τέλη Νοεμβρίου, τέσσερις περίπου εβδομάδες πριν από τα Χριστούγεννα. Λειτουργούν μέχρι τα Θεοφάνεια. Το ωράριο των κεντρικών είναι καθημερινά δέκα το πρωί έως δέκα το βράδυ. Η περίοδος μετά την Πρωτοχρονιά συνδυάζει λειτουργούσες αγορές με χαμηλότερες τιμές διαμονής.

Χρειάζομαι μετρητά στις αγορές;

Αρκετοί πάγκοι δέχονται κάρτα, οι μικρότεροι συχνά όχι. Κράτα λίγες κορώνες για ποτά και φαγητό. Η κάρτα εξυπηρετεί στα καταστήματα.

Οι γιορτές είναι η περίοδος με τη μεγαλύτερη ζήτηση σε πτήσεις και ξενοδοχεία. Δες τις οργανωμένες εκδρομές για Πράγα με αναχωρήσεις στα Χριστούγεννα, την Πρωτοχρονιά και τα Θεοφάνεια.