Το πρόγραμμα των τριών πρώτων ημερών στην Πράγα είναι λίγο πολύ δεδομένο. Το ιστορικό κέντρο χωράει σε μια έκταση που διασχίζεται με τα πόδια μέσα σε μία ώρα, οπότε όποια σειρά κι αν διαλέξεις, θα καταλήξεις στα ίδια: στον λόφο του κάστρου, στο ποτάμι με τις γέφυρες, στην πλατεία με το ρολόι. Τρεις ημέρες αρκούν για όλα τα βασικά, οπότε το ερώτημα «πόσες ημέρες θέλει η Πράγα» αφορά στην πραγματικότητα την τέταρτη και την πέμπτη.

Εκείνες αλλάζουν το ταξίδι, επειδή σε βγάζουν από τον πυρήνα: μια πόλη σε απόσταση μιας ώρας με το τρένο, ένας λόφος που τα γκρουπ προσπερνούν, μια αγορά όπου ψωνίζουν οι ίδιοι οι κάτοικοι. Το πρόγραμμα που ακολουθεί είναι στημένο ώστε οι τρεις πρώτες ημέρες να στέκουν και μόνες τους, αν τελικά έχεις μόνο αυτές.

Ημέρα 1: Παλιά Πόλη και εβραϊκή συνοικία

Η Παλιά Πλατεία πριν από τις εννιά είναι διαφορετικός τόπος από την ίδια πλατεία στις έντεκα. Τα τραπεζάκια στήνονται ακόμη, οι πρώτες ομάδες δεν έχουν φτάσει και μπορείς να σταθείς στη μέση της βλέποντας ταυτόχρονα τους δύο πύργους του ναού του Τιν, το μνημείο του Γιαν Χους και το Αστρονομικό Ρολόι. Δύο ώρες αργότερα ο ίδιος χώρος θα έχει τριπλάσιο κόσμο.

Λίγα βήματα βόρεια αρχίζει το Γιόζεφοφ (Josefov), που θέλει τουλάχιστον δυόμισι ώρες. Το ενιαίο εισιτήριο καλύπτει έξι χώρους διάσπαρτους σε τέσσερα στενά, ενώ το παλιό νεκροταφείο ανήκει στα μέρη που δεν προσπερνιούνται σε δέκα λεπτά. Η καλύτερη ώρα είναι νωρίς το μεσημέρι, καθώς τα οργανωμένα γκρουπ περνούν συνήθως το πρωί και μετά τη μία τα σοκάκια ησυχάζουν.

Το απόγευμα μένει για την αγορά Χάβελσκα (Havelské tržiště), που λειτουργεί από το 1232 και είναι η μοναδική αγορά της Παλιάς Πόλης σωσμένη στην αρχική της θέση. Τις καθημερινές πουλάει φρούτα και λαχανικά στους ντόπιους, ενώ τα σαββατοκύριακα γεμίζει μαριονέτες και σουβενίρ.

Η πρώτη βραδιά δεν χρειάζεται πρόγραμμα. Η Παλιά Πόλη αλλάζει χαρακτήρα μόλις φύγουν οι ημερήσιοι επισκέπτες: τα σοκάκια πίσω από την πλατεία αδειάζουν, οι προσόψεις φωτίζονται από κάτω προς τα πάνω και τα βήματα ακούγονται στο καλντερίμι. Ένα δείπνο σε κάποιο από τα στενά γύρω από την οδό Καρλόβα, δύο δρόμους πιο πέρα από τη ροή, αρκεί για να φανεί η διαφορά ανάμεσα στη μεσημεριανή και στη νυχτερινή Πράγα.

Ημέρα 2: ο λόφος του κάστρου, από πάνω προς τα κάτω

Η δεύτερη ημέρα κερδίζεται από μια απόφαση που μοιάζει ασήμαντη. Το τραμ 22 ανεβάζει στον λόφο, οπότε η υπόλοιπη διαδρομή γίνεται κατηφορικά. Στο τέλος της ημέρας αυτή η λεπτομέρεια είναι η διαφορά ανάμεσα στο να απολαμβάνεις τη Μικρή Πλευρά και στο να ψάχνεις παγκάκι.

Το Κάστρο της Πράγας τρώει εύκολα τέσσερις ώρες, οπότε το πρωινό δεν χωράει τίποτε άλλο. Η πιο λογική σειρά ξεκινά από τις αυλές, συνεχίζει στον Καθεδρικό του Αγίου Βίτου και στο παλάτι, ενώ αφήνει τελευταίο το Χρυσό Σοκάκι, που βρίσκεται ήδη προς την έξοδο. Μέσα στον καθεδρικό αξίζει μια στάση στη νότια πλευρά κατά τις έντεκα, όταν τα βιτρό ρίχνουν το χρώμα τους στο δάπεδο.

Η κατάβαση γίνεται από την οδό Νερούντοβα, μια από τις ελάχιστες πλαγιές της Ευρώπης όπου κάθε πόρτα έχει το δικό της οικόσημο, από τα χρόνια που τα σπίτια ξεχώριζαν με σύμβολα αντί για αριθμούς. Παρακάτω ανοίγει η Μικρή Πλευρά με τον τοίχο του Τζον Λένον και το νησάκι Κάμπα, ενώ η μέρα κλείνει πάνω στη Γέφυρα Καρόλου την ώρα που το φως χαμηλώνει πίσω από το κάστρο.

Ημέρα 3: Νέα Πόλη, Βίσεχραντ και μια βραδιά με μουσική

Η Νέα Πόλη λέγεται έτσι από τον δέκατο τέταρτο αιώνα, γεγονός που λέει αρκετά για το πώς μετράει ο χρόνος εδώ. Η πλατεία Βάτσλαβ θυμίζει περισσότερο λεωφόρο παρά πλατεία, με το Εθνικό Μουσείο να την κλείνει στο πάνω άκρο σαν σκηνικό θεάτρου. Στο πεζοδρόμιο μπροστά του, ένας διακριτικός σταυρός σημαδεύει το σημείο όπου αυτοπυρπολήθηκε ο Γιαν Πάλαχ το 1969. Οι περισσότεροι περνούν από πάνω χωρίς να τον προσέξουν.

Πιο κάτω, προς την οδό Νάροντνι και το ποτάμι, στέκει το Χορευτικό Σπίτι (Tančící dům), το κτίριο των Γκέρι και Μιλούνιτς που στρίβει πάνω στον εαυτό του σαν ζευγάρι σε βαλς. Το έχουν πλαισιώσει νεοκλασικές προσόψεις του δέκατου ένατου αιώνα, όμως ακριβώς αυτή η αντίθεση είναι που το κάνει να στέκει.

Το απόγευμα ανήκει στο Βίσεχραντ (Vyšehrad). Η καλύτερη στιγμή είναι δύο ώρες πριν από τη δύση, καθώς τα τείχη κοιτούν βόρεια προς την πόλη και το φως πέφτει τότε πάνω στις στέγες. Μία ώρα αρκεί για τον περίβολο και το νεκροταφείο, ενώ η επιστροφή με μετρό θέλει δέκα λεπτά.

Η βραδιά ζητάει μουσική. Το Ρούντολφινουμ (Rudolfinum) φιλοξενεί τη Φιλαρμονική της Τσεχίας, το Σταβόφσκε Ντιβάντλο (Stavovské divadlo) ανεβάζει τακτικά τον Ντον Τζοβάνι που πρωτοπαίχτηκε στη σκηνή του το 1787, ενώ οι εκκλησίες της Μικρής Πλευράς δίνουν σχεδόν καθημερινά κλασικό πρόγραμμα. Τα εισιτήρια κινούνται σε επίπεδα που στη δυτική Ευρώπη έχουν ξεχαστεί.

Ημέρα 4: πενήντα λεπτά με το τρένο, οκτακόσια χρόνια πίσω

Από τον κεντρικό σταθμό, το τρένο για το Κούτνα Χόρα (Kutná Hora) κάνει περίπου πενήντα λεπτά. Τον μεσαίωνα η πόλη χρηματοδοτούσε το βοημικό στέμμα με τα ασημωρυχεία της και ανταγωνιζόταν την Πράγα σε πλούτο. Η κλίμακα των κτιρίων της το μαρτυρεί ακόμη.

Δέκα λεπτά με τα πόδια από τον σταθμό βρίσκεται το οστεοφυλάκιο του Σέντλετς, ένα παρεκκλήσι διακοσμημένο εξ ολοκλήρου με ανθρώπινα οστά: πολυέλαιος από κρανία, οικόσημο από ωμοπλάτες, γιρλάντες από σπονδύλους. Ανήκει στα μέρη που μένουν απίστευτα μέχρι τη στιγμή που μπαίνεις μέσα. Μισή ώρα ακόμη με τα πόδια, ή λίγα λεπτά με τοπικό λεωφορείο, οδηγεί στο ιστορικό κέντρο και στον καθεδρικό της Αγίας Βαρβάρας, αφιερωμένο στην προστάτιδα των μεταλλωρύχων.

Η εναλλακτική είναι το Κάρλοβι Βάρι (Karlovy Vary), η λουτρόπολη με τις στοές και τις θερμές πηγές. Θέλει περισσότερη ώρα στον δρόμο και έχει διαφορετικό ρυθμό, πιο αργό και πιο κομψό.

Ημέρα 5: Πέτριν, Νάπλαβκα και φαγητό χωρίς ρολόι

Αν η πέμπτη ημέρα πέφτει Σάββατο, η αρχή είναι δεδομένη. Η λαϊκή αγορά της Νάπλαβκα (Rašínovo nábřeží) στήνεται στην προκυμαία κάθε Σάββατο από τις οκτώ μέχρι τις δύο. Είναι το σημείο όπου η Πράγα τρώει πρωινό δίπλα στο ποτάμι, μακριά από κάθε τουριστικό πάγκο.

Ο λόφος Πέτριν (Petřín) ακολουθεί, με το τελεφερίκ από το Ούγιεζντ. Δύο ώρες φτάνουν για τον πύργο, τον λαβύρινθο των καθρεφτών και μια βόλτα στα περιβόλια, ενώ με καθαρό ουρανό η ανάβαση στον πύργο είναι καλύτερη πριν από το μεσημέρι, όσο ο ήλιος βρίσκεται ακόμη πίσω σου και η παλιά πόλη φωτίζεται μετωπικά.

Το απόγευμα καλό είναι να μείνει ελεύθερο. Η πέμπτη ημέρα έχει νόημα ακριβώς επειδή δεν απαιτεί να προλάβεις τίποτα: ένα μακρύ γεύμα σε παραδοσιακή μπυραρία, μια τελευταία βόλτα στα σοκάκια πίσω από την Παλιά Πλατεία, ένα ποτήρι στον κήπο του Λέτνα.

Το Λέτνα αξίζει ξεχωριστή αναφορά. Πρόκειται για πάρκο σε ύψωμα πάνω από τον Μολδάβα, με ξύλινα τραπέζια κάτω από τα δέντρα και θέα που πιάνει τη μία μετά την άλλη τις γέφυρες της πόλης. Το κοινό του είναι σχεδόν αποκλειστικά ντόπιο. Αν υπάρχει μια στιγμή στην οποία το ταξίδι κατακάθεται και αρχίζεις να θυμάσαι αντί να βλέπεις, είναι συνήθως αυτή.

Αν έχεις μόνο τρεις ημέρες

Οι ημέρες τέσσερα και πέντε φεύγουν ολόκληρες. Το πρόγραμμα των τριών πρώτων καλύπτει το κέντρο, τον λόφο του κάστρου και τα δύο ποτάμια μέτωπα, δηλαδή ό,τι θα σου μείνει στη μνήμη.

Δύο προσαρμογές βοηθούν. Η συναυλία μεταφέρεται στη δεύτερη βραδιά, καθώς η τρίτη ημέρα γίνεται ούτως ή άλλως πιο φορτωμένη. Και ανάμεσα στο Βίσεχραντ και στο Γιόζεφοφ, το δεύτερο κερδίζει, επειδή βρίσκεται μέσα στο κέντρο και δεν απαιτεί μετακίνηση.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσες ημέρες χρειάζεται η Πράγα;

Τρεις για το κέντρο, πέντε αν θέλεις και εκδρομή εκτός πόλης. Το όριο το βάζει η αντοχή σου στο καλντερίμι περισσότερο από τον αριθμό των αξιοθέατων.

Φτάνουν δύο ημέρες;

Φτάνουν για μια πρώτη γνωριμία, με το τίμημα ότι θα τρέχεις. Σε δύο ημέρες χωράνε η Παλιά Πόλη και ο λόφος του κάστρου, μένουν όμως έξω το Βίσεχραντ, οι συναυλίες και κάθε πιθανότητα να καθίσεις κάπου χωρίς να κοιτάς την ώρα.

Αξίζει η ημερήσια εκδρομή στο Κούτνα Χόρα;

Αξίζει από τις τέσσερις ημέρες και πάνω. Το οστεοφυλάκιο του Σέντλετς είναι μοναδικό στο είδος του και η διαδρομή με το τρένο κρατάει λιγότερο από μία ώρα. Με τρεις ημέρες στη διάθεσή σου, η ίδια ώρα πιάνει περισσότερο τόπο μέσα στην πόλη.

Τι πρέπει να κλείσω από πριν;

Δύο μόνο πράγματα δένουν το πρόγραμμα: η συναυλία της τρίτης βραδιάς και το τρένο για το Κούτνα Χόρα, αν ταξιδεύεις σαββατοκύριακο. Όλα τα υπόλοιπα σηκώνουν αυθημερόν απόφαση.

Πόσο περπάτημα έχει κάθε ημέρα;

Το σύνηθες είναι οκτώ με δέκα χιλιόμετρα, κυρίως σε καλντερίμι. Τα παπούτσια με μαλακή σόλα κάνουν μεγαλύτερη διαφορά από οποιοδήποτε άλλο κομμάτι του εξοπλισμού.

Το πενθήμερο είναι ακριβώς η διάρκεια που καλύπτουν οι οργανωμένες εκδρομές για Πράγα, με τις μετακινήσεις και τη διαμονή κανονισμένες από πριν.